Do zakresu działania Wydziału Ochrony Środowiska:

1. Prowadzenie spraw wynikających z prawa ochrony środowiska.
2. Prowadzenie spraw wynikających z prawa geologicznego i górniczego.
3. Prowadzenie spraw wynikających z prawa wodnego.
4. Prowadzenie spraw wynikających z ustawy o ochronie przyrody.
5. Wydawanie zezwoleń w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu  nieczystości ciekłych.
6. Kontrola przedsiębiorców prowadzących działalność w związku z opróżnianiem zbiorników  bezodpływowych.
7. Wydawanie zezwoleń na prowadzenie działalności w zakresie ochrony przed bezdomnymi  zwierzętami.
8. Prowadzenie postępowań wynikających z ustawy o odpadach, z wyjątkiem spraw dotyczących  odpadów komunalnych.
9. Prowadzenie postępowań administracyjnych z zakresu wydawania decyzji  o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia.
10. Prowadzenie postępowań administracyjnych wynikających z ustawy Prawo wodne.
11. Konserwacja urządzeń wodnych (rowów melioracyjnych).
12. Wydawanie zezwoleń na usunięcie drzew i krzewów oraz rozpatrywanie zgłoszeń zamiaru  usunięcia drzew.
13. Kontrola nieruchomości na których dokonano wycinki drzew.
14. Prowadzenie spraw związanych z ustanawianiem form ochrony przyrody.
15. Przyjmowanie zgłoszeń eksploatacji instalacji, z której emisja nie wymaga pozwolenia - oczyszczalnia ścieków.
16. Kontrola przydomowych oczyszczalni oraz bezodpływowych zbiorników na nieczystości  ciekłe.
17. Wydawanie opinii na podstawie ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych.
18. Rozpatrywanie skarg i wniosków w zakresie ochrony środowiska.
19. Promocja edukacji ekologicznej.
20. Udzielanie dotacji celowych z budżetu gminy na dofinansowywanie inwestycji  proekologicznych.
21. Kontrola trwałości zadania, na które osoba otrzymała dofinansowanie - dofinansowanie na  wymianę kotła itp.
22. Realizacja działań wynikających z Programu Ochrony Powietrza dla województwa śląskiego.
23. Przyjmowanie deklaracji dotyczących źródeł ciepła i źródeł spalania paliw i wprowadzanie ich  do Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków (CEEB).
24. Kontrola palenisk pod kątem przestrzegania uchwały antysmogowej i zakazu spalania  odpadów.
25. Prowadzenie i nadzór nad projektem LIFE „Śląskie. Przywracamy błękit”.
26. Nadzorowanie EKODORADCY zatrudnionego w ramach projektu LIFE „Śląskie. Przywracamy błękit”.
27. Kontrola zapisów "Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Miasta Orzesze"  przez mieszkańców Orzesza.
28. Współdziałanie z Wydziałem Rozwoju i Zamówień Publicznych przy przygotowywaniu dokumentacji przetargowej zgodnie z ustawą Prawo zamówień publicznych.